Hayvan sağlığının korunması, salgın hastalıklarla mücadele ve hayvansal üretimin sürdürülebilirliği, her dönemde nitelikli veteriner hekim yetiştirilmesini zorunlu kılmıştır. Ancak bu ihtiyacın karşılanma biçimi, dönemsel koşullara ve bilgi birikimine bağlı olarak farklı yöntemlerle şekillenmiştir.
Türkiye'de veteriner hekimliği eğitiminin kurumsal bir yapıya dönüşmesi, Osmanlı Devleti'nin son dönemindeki modernleşme çabalarıyla başlamış; Cumhuriyet döneminde üniversite çatısı altında bilimsel bir temele kavuşmuştur. Bugün Türkiye'de 29, yurt dışındaki YÖK'e bağlı fakültelerle birlikte toplam 31 veteriner fakültesi eğitim vermektedir.(4)
Veteriner Hekimliği Eğitiminin Başlangıcı
Türkiye'de bilimsel veteriner hekimliği eğitimi, Tanzimat'ı izleyen Batılılaşma çabaları çerçevesinde, 1842 yılında Prusyalı veteriner hekim Godlewsky tarafından İstanbul'da Askeri Baytar Mektebi'nin açılmasıyla başlamıştır. Eğitim ilk yıllarda 12 öğrenciyle ve üç yıllık bir programla yürütülmüş; öğretim süresi kısa süre içinde dört yıla çıkarılmıştır.(1)(3)
Bu dönemde eğitimin temel amacı, ordunun ihtiyaç duyduğu hayvan gücünün korunması ve askeri lojistiğin sürdürülebilirliğinin sağlanmasıydı. Dersler uzun yıllar Harp Okulu ve Askeri Tıp Okulu gibi askeri kurumların bünyesinde verilmiş; eğitim uygulama ağırlıklı bir yapıda ilerlemiştir.(1)(3)
Sivil Eğitime Geçiş ve Cumhuriyet Dönemi
Ülkedeki salgın hayvan hastalıkları ve büyüyen hayvancılık sorunları, askeri eğitimin yanında sivil bir veteriner okulunun kurulmasını gerekli kılmıştır. Bu doğrultuda 1889 yılında İstanbul'da ilk sivil veteriner okulu olan Mülkiye Baytar Mektebi açılmıştır. Okul ilk mezunlarını 1893'te vermiş; mezunlar arasında İstiklal Marşı şairi Mehmet Akif Ersoy da yer almıştır.(1)(3)
Askeri ve sivil veteriner okulları 1921 yılında Baytar Mekteb-i Âlisi adı altında birleştirilmiş; okulun adı 1928'de Yüksek Baytar Mektebi olarak değiştirilmiştir. 1933'te Ankara'da Yüksek Ziraat Enstitüsü'nün kurulmasıyla birlikte okul Ankara'ya taşınmış ve enstitünün Baytar Fakültesi olarak eğitime devam etmiştir. 1937'de "baytar" yerine "veteriner hekim" ifadesinin benimsenmesiyle fakültenin adı Veteriner Fakültesi olmuştur.(1)(2)
Fakülte, 30 Haziran 1948 tarihli ve 5234 sayılı Kanun ile Ankara Üniversitesi'ne bağlanmıştır. Ankara Üniversitesi Veteriner Fakültesi, 1970 yılına kadar Türkiye'de veteriner hekim yetiştiren tek fakülte olma özelliğini korumuştur. 1970'te Ankara Üniversitesi'ne bağlı olarak Elâzığ'da açılan fakülteyi, ilerleyen yıllarda İstanbul ve Bursa'daki fakülteler izlemiştir.(1)
Fakülte Sayısındaki Artış ve Günümüzdeki Durum
Artan veteriner hekim ihtiyacı ve akademik çalışmaların yaygınlaştırılması amacıyla fakülte sayısı 1990'lı yıllardan itibaren hızla artmıştır. Günümüzde veteriner hekimliği eğitimi beş yıllık lisans programı olarak yürütülmekte; program, Yükseköğretim Kurumları Sınavı'nda sayısal (SAY) puan türüyle öğrenci kabul etmektedir.(1)(4)
Fakülteler bugün yalnızca klasik hayvan sağlığı eğitimiyle sınırlı kalmamakta; gıda güvenliği, zoonotik hastalıklar, hayvansal üretim, biyoteknoloji ve halk sağlığı gibi disiplinlerle bütünleşik bir eğitim modeli sunmaktadır. Fakültelerin önemli bir bölümünde araştırma laboratuvarları, uygulama çiftlikleri, hayvan hastaneleri ve klinik eğitim olanakları bulunmakta; bu yapı, öğrencilerin mezuniyet öncesinde teorik bilgiyi uygulamayla birleştirmesine imkân tanımaktadır. Ankara Üniversitesi'nde 2015 yılında açılan İngilizce program ile birlikte yabancı dilde veteriner hekimliği eğitimi de verilmeye başlanmıştır.(1)
Türkiye'de Kaç Veteriner Fakültesi Var?
Veteriner fakültesi sayısına ilişkin kaynaklarda 29, 31 ve 39 gibi farklı rakamlar yer almaktadır. Bu farklılık bir çelişkiden değil, sayım biriminin değişmesinden kaynaklanır: kimi kaynak yalnızca Türkiye'deki fakülteleri sayar, kimi kaynak yurt dışındaki fakülteleri de kapsama alır, kimi kaynak ise fakülteleri değil ÖSYM tablosundaki program satırlarını esas alır.
ÖSYM'nin 2025 YKS Tablo-4 listesindeki üniversite ve fakülte adları tekilleştirildiğinde toplam 31 farklı veteriner fakültesi ortaya çıkmaktadır. Bu sayım, aynı fakülteye ait farklı öğretim dili, burs ve özel kontenjan seçeneklerini tek bir fakülte olarak değerlendirir.(4)
Söz konusu 31 fakültenin 29'u Türkiye'dedir ve tamamı devlet üniversitelerine bağlıdır. Bu fakülteler 28 farklı ile dağılmıştır; Konya, iki fakülteye birden ev sahipliği yapan tek ildir. Selçuk Üniversitesi Veteriner Fakültesi ile Necmettin Erbakan Üniversitesi Ereğli Veteriner Fakültesi aynı il sınırları içinde eğitim vermektedir.(4)
Kalan iki fakülte, YÖK'e bağlı olarak yurt dışında eğitim vermekte ve ÖSYM'nin merkezî yerleştirme tablosunda yer almaktadır. Bunlardan biri Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Lefkoşa şehrindeki Yakın Doğu Üniversitesi Veteriner Fakültesi, diğeri Kırgızistan'ın Bişkek şehrindeki Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Veteriner Fakültesidir.(4)
Fakülte Sayısı ile Program Sayısı Neden Farklı?
Aynı listede veterinerlik alanıyla ilgili toplam 39 program satırı bulunmaktadır. Aradaki fark, bazı fakültelerin birden çok kontenjan türüyle listelenmesinden doğar. Türkçe ve İngilizce programlar, KKTC uyruklu öğrenci kontenjanları, burslu programlar ve yüzde 50 indirimli programlar tabloda ayrı satırlar oluşturur.(4)
Bu satırların 34'ü Türkiye'deki 29 fakülteye aittir. Yakın Doğu Üniversitesi Veteriner Fakültesi burslu, yüzde 50 indirimli ve İngilizce seçenekleriyle dört ayrı satır oluştururken, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Veteriner Fakültesi tek satırla yer alır.(4)
Özet: Yalnızca Türkiye'deki fakülteler değerlendirildiğinde 29 veteriner fakültesi; yurt dışındakiler de dâhil edildiğinde 31 veteriner fakültesi ve 39 program seçeneği ifadelerinin kullanılması doğrudur. Sayılar 2025 YKS verilerine dayanmaktadır. Yeni fakülte açılışları nedeniyle tercih döneminde ilgili yılın ÖSYM kılavuzundan teyit edilmesi gerekir.(4)
Tablo: Türkiye'deki Veteriner Fakülteleri
| NO | ÜNİVERSİTE | ŞEHİR |
|---|---|---|
| 1 | AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ | AFYONKARAHİSAR |
| 2 | AKSARAY ÜNİVERSİTESİ | AKSARAY |
| 3 | ANKARA ÜNİVERSİTESİ | ANKARA |
| 4 | ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ | ERZURUM |
| 5 | AYDIN ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ | AYDIN |
| 6 | BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ | BALIKESİR |
| 7 | BİNGÖL ÜNİVERSİTESİ | BİNGÖL |
| 8 | BURDUR MEHMET AKİF ERSOY ÜNİVERSİTESİ | BURDUR |
| 9 | BURSA ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ | BURSA |
| 10 | ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ | ADANA-CEYHAN |
| 11 | DİCLE ÜNİVERSİTESİ | DİYARBAKIR |
| 12 | DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ | İZMİR |
| 13 | ERCİYES ÜNİVERSİTESİ | KAYSERİ |
| 14 | FIRAT ÜNİVERSİTESİ | ELAZIĞ |
| 15 | HARRAN ÜNİVERSİTESİ | ŞANLIURFA |
| 16 | HATAY MUSTAFA KEMAL ÜNİVERSİTESİ | HATAY |
| 17 | İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ-CERRAHPAŞA | İSTANBUL |
| 18 | KAFKAS ÜNİVERSİTESİ | KARS |
| 19 | KASTAMONU ÜNİVERSİTESİ | KASTAMONU |
| 20 | KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ | KIRIKKALE |
| 21 | MUĞLA SITKI KOÇMAN ÜNİVERSİTESİ | MUĞLA-MİLAS |
| 22 | NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ | KONYA-EREĞLİ |
| 23 | ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ | SAMSUN |
| 24 | SELÇUK ÜNİVERSİTESİ | KONYA |
| 25 | SİİRT ÜNİVERSİTESİ | SİİRT |
| 26 | SİVAS CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ | SİVAS |
| 27 | TEKİRDAĞ NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ | TEKİRDAĞ |
| 28 | VAN YÜZÜNCÜ YIL ÜNİVERSİTESİ | VAN |
| 29 | YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ | YOZGAT |
- Kaynak:
- osym.gov.tr
Tablo: YÖK'e Bağlı Yurt Dışı Veteriner Fakülteleri
| NO | ÜNİVERSİTE | ŞEHİR |
|---|---|---|
| 1 | KIRGIZİSTAN-TÜRKİYE MANAS ÜNİVERSİTESİ | KIRGIZİSTAN-BİŞKEK |
| 2 | YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ | KKTC-LEFKOŞA |
- Kaynak:
- osym.gov.tr
Veteriner Fakültesi Bulunan İller Haritası
- Kaynak:
- osym.gov.tr
Haritada Türkiye'de veteriner fakültesi bulunan ve bulunmayan iller gösterilmektedir. Kırgızistan ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki fakülteler harita kapsamı dışında tutulmuştur.
Fakülte Tercihinde Dikkat Edilmesi Gerekenler
Veteriner fakültesi tercih edecek adayların yalnızca şehir veya kontenjan sayısını değil; akademik kadro, klinik altyapı, uygulama olanakları ve mezuniyet sonrası çalışılması düşünülen alanlardaki akademik birikimi de değerlendirmesi önemlidir. Hayvan hastanesi bulunan ve aktif saha uygulamaları sunan fakülteler, klinik deneyim açısından belirgin bir avantaj sağlamaktadır.
Fakültelerin Erasmus ve uluslararası değişim programlarına katılım durumu ile Avrupa Veteriner Eğitim Kurumları Birliği (EAEVE) kapsamındaki akreditasyon çalışmaları da eğitim kalitesini etkileyen unsurlar arasında yer almaktadır.(2)
Listede yer alan fakültelerle ilgili detaylı bilgiye üniversite ve fakültelerin internet sayfalarından ulaşabilirsiniz.